१. युरोपीय संघाच्या जैवअर्थव्यवस्थेची स्थिती
2018 च्या युरोस्टॅट डेटाच्या विश्लेषणानुसार, EU27 + UK मध्ये, अन्न, पेये, कृषी आणि वनीकरण यांसारख्या प्राथमिक क्षेत्रांसह संपूर्ण जैवअर्थव्यवस्थेची एकूण उलाढाल 2.4 ट्रिलियन युरोपेक्षा थोडी जास्त होती, जी 2008 च्या तुलनेत सुमारे 25% वार्षिक वाढ दर्शवते.
जैवअर्थव्यवस्थेच्या एकूण उलाढालीत अन्न आणि पेय क्षेत्राचा वाटा सुमारे अर्धा आहे, तर रसायने आणि प्लॅस्टिक, औषधनिर्माण, कागद आणि कागदी उत्पादने, वन उत्पादने, वस्त्रोद्योग, जैवइंधन आणि जैवऊर्जा यांसारख्या जैव-आधारित उद्योगांचा वाटा सुमारे ३० टक्के आहे. आणखी जवळपास २० टक्के उत्पन्न कृषी आणि वनीकरण या प्राथमिक क्षेत्रातून येते.
२. युरोपीय संघाची स्थितीजैव-आधारितअर्थव्यवस्था
२०१८ मध्ये, युरोपियन युनियनच्या जैव-आधारित उद्योगाची उलाढाल ७७६ अब्ज युरो होती, जी २००८ मधील सुमारे ६०० अब्ज युरोपेक्षा जास्त होती. त्यामध्ये, कागद-कागदी उत्पादने (२३%) आणि लाकडी उत्पादने-फर्निचर (२७%) यांचा वाटा सर्वाधिक होता, जो एकूण सुमारे ३८७ अब्ज युरो होता; जैवइंधन आणि जैवऊर्जेचा वाटा सुमारे १५% होता, जो एकूण सुमारे ११४ अब्ज युरो होता; आणि जैव-आधारित रसायने आणि प्लॅस्टिकची उलाढाल ५४ अब्ज युरो (७%) होती.
रसायन आणि प्लास्टिक क्षेत्रातील उलाढाल ६८ टक्क्यांनी वाढून ३२ अब्ज युरोवरून सुमारे ५४ अब्ज युरो झाली;
औषधनिर्माण उद्योगाची उलाढाल ४२ टक्क्यांनी वाढून १०० अब्ज युरोवरून १४२ अब्ज युरो झाली;
कागद उद्योगासारख्या इतर किरकोळ वाढीमुळे उलाढाल 10.5% ने वाढून 161 अब्ज युरोवरून 178 अब्ज युरो झाली;
किंवा वस्त्रोद्योगासारख्या स्थिर विकासामध्ये, उलाढाल केवळ १% ने वाढून ७८ अब्ज युरोवरून ७९ अब्ज युरो झाली.
३. युरोपीय संघातील रोजगारातील बदलजैव-आधारित अर्थव्यवस्था
२०१८ मध्ये, युरोपियन युनियनच्या जैवअर्थव्यवस्थेतील एकूण रोजगार १८.४ दशलक्ष इतका पोहोचला. तथापि, २००८-२०१८ या कालावधीत, एकूण उलाढालीच्या तुलनेत संपूर्ण युरोपियन युनियनच्या जैवअर्थव्यवस्थेतील रोजगाराच्या विकासात घसरणीचा कल दिसून आला. तथापि, जैवअर्थव्यवस्थेतील रोजगारातील ही घट प्रामुख्याने कृषी क्षेत्रातील घसरणीमुळे आहे, जी या क्षेत्रातील वाढत्या ऑप्टिमायझेशन, ऑटोमेशन आणि डिजिटलायझेशनमुळे होत आहे. औषधनिर्माण क्षेत्रासारख्या इतर उद्योगांमधील रोजगाराचे दर स्थिर राहिले आहेत किंवा त्यात वाढही झाली आहे.
२००८ ते २०१८ या काळात जैव-आधारित उद्योगांमधील रोजगार विकासात सर्वात कमी घसरण दिसून आली. रोजगार २००८ मधील ३.७ दशलक्षवरून २०१८ मध्ये सुमारे ३.५ दशलक्षपर्यंत घटला, आणि या काळात विशेषतः वस्त्रोद्योग क्षेत्रात सुमारे २५०,००० नोकऱ्या कमी झाल्या. औषधनिर्माणसारख्या इतर उद्योगांमध्ये रोजगारात वाढ झाली. २००८ मध्ये २१४,००० लोक रोजगारात होते, आणि आता ही संख्या वाढून सुमारे ३२७,००० झाली आहे.
४. युरोपीय संघातील देशांमधील रोजगारातील तफावत
युरोपीय संघाच्या जैव-आधारित आर्थिक आकडेवारीवरून असे दिसून येते की, रोजगार आणि उत्पादनाच्या बाबतीत सदस्य देशांमध्ये स्पष्ट तफावत आहे.
उदाहरणार्थ, पोलंड, रोमानिया आणि बल्गेरियासारखे मध्य आणि पूर्व युरोपीय देश, जैव-आधारित अर्थव्यवस्थेच्या कमी मूल्यवर्धित क्षेत्रांवर वर्चस्व गाजवतात, जी अनेक रोजगार निर्माण करतात. यावरून असे दिसून येते की, उच्च मूल्यवर्धित क्षेत्रांच्या तुलनेत कृषी क्षेत्र हे श्रम-केंद्रित असण्याची प्रवृत्ती आहे.
याउलट, पाश्चात्य आणि नॉर्डिक देशांमध्ये रोजगाराच्या तुलनेत उलाढाल खूप जास्त आहे, जे तेल शुद्धीकरणासारख्या मूल्यवर्धित उद्योगांचा मोठा वाटा दर्शवते.
सर्वाधिक कर्मचारी उलाढाल असलेले देश फिनलंड, बेल्जियम आणि स्वीडन आहेत.
५. दृष्टी
२०५० पर्यंत युरोपमध्ये रोजगार, आर्थिक वाढ आणि जैव-पुनर्वापर करणाऱ्या समाजाच्या निर्मितीला चालना देण्यासाठी एक शाश्वत आणि स्पर्धात्मक जैव-आधारित उद्योग साखळी असेल.
अशा चक्रीय समाजात, सुजाण ग्राहक शाश्वत जीवनशैली निवडतील आणि आर्थिक वाढ, सामाजिक कल्याण व पर्यावरण संरक्षण यांचा मेळ घालणाऱ्या अर्थव्यवस्थांना पाठिंबा देतील.
पोस्ट करण्याची वेळ: जुलै-०५-२०२२






